Waarheden van Tindemans
22May11
In Reyers Laat nam ik deel aan een gesprek met Rik Torfs over de christendemocratie naar aanleiding van mijn blog.
Druk hierop om Reyers Laat te herbekijken:
http://www.deredactie.be/permalink/1.1030700
Als men mij vraagt voor welke Belgische politicus ik het meest bewondering heb, is mijn antwoord al sinds meer dan 35 jaar: Leo Tindemans.
Tindemans zat als Eerste Minister op de eerste rij bij mijn maidenspeech als nationaal CVP-Jongerenvoorzitter op het Congres in Blankenberge in oktober 1977. Hijzelf was bij de stichters van de CVP-Jo in de jaren vijftig en was er nationaal ondervoorzitter van geweest. Hij hechtte veel belang aan de CVP-Jo als politieke leerschool en “als levend geweten van de Vlaamse christendemocratie”.
CVP-Jongeren waren voor hem “studie, actie en overtuiging”.
Jongeren vonden destijds hun weg naar de CVP via de gemeentepolitiek, de sociale bewegingen en vooral via de Jongerenbeweging. Als nationaal voorzitter van de CVP-Jo mocht ik in de sporen treden van latere CVP-partijvoorzitters als Wilfried Martens en Frank Swaelen en Tindemans waakte er later als CVP-Voorzitter over dat wij als Jongeren onze autonomie en spreekrecht konden bewaren t.a.v. de moederpartij. Nooit gaf hij commentaar op onze standpunten maar hij zei ons vaak dat “politiek een serieuze zaak was en standpunten steeds moesten worden onderbouwd en gebaseerd op een christendemocratische grondovertuiging”.
Toen ik dit weekend het interview met Tindemans in De Morgen Zeno las erkende ik hierin mijn boegbeeld als de man met een overtuiging, een oprechtheid en een bezieling die ik nadien in mijn partij niet meer heb teruggevonden.
Tindemans wordt volgend jaar 90, geeft nog zelden interviews maar als hij spreekt slaat hij nog steeds nagels met koppen.
Zijn analyse van de jongste nota van het duo Torfs-Vervotte over de partijvernieuwing (“ de essentie van CD&V is enerzijds,anderzijds”) is ontluisterend. “Ik erger mij als ik die nieuwe partijgenoten als Rik Torfs hoor. Hij zegt dat het wezen van de Christelijke Volkspartij erin bestaat dat we per definitie naar het compromis zoeken. Ik zeg: pas op voor een politicus die alleen maar over een compormis spreekt. Dat is een teken dat hij aan het proberen is zijn opvattingen buiten te dragen. Natuurlijk moet je op tijd en stond naar een compromis toewerken. Maar een politicus die het compromis voorstelt als een basishouding verbergt die niet dat hij weinig te zeggen heeft? Het zoeken naar een levenshouding lijkt niet meer zo belangrijk te zijn.”
Ik volg hier helemaal Tindemans: de christendemocratie moet meer zijn dan een werkmethode; het is een grondhouding over mens en maatschappij. Die vind ik bij de jonge generaties in CD&V al te weinig.
Tindemans was van een generatie voor wie politiek een roeping was en geen beroep. “Nu zeggen jongeren die lid worden van een partij vlakaf: ik wil minister worden. Als dat binnen 4 jaar niet kan, ben ik weer weg. En op hun veertigste zijn ze uitgekeken op de politiek”.
Tindemans en Herman Van Rompuy werden voor het eerst minister op hun 46; nu is leeftijd en ervaring eerder een “handicap” in de politiek.
De tijden zijn natuurlijk veranderd maar politici als Tindemans herinneren ons aan een aantal essentiële grondwaarden in de politiek. Hij besluit het interview met het verhaal van de komst van Herman Van Rompuy naar Edegem: “men vraagt mij om de Europese President in te leiden. Het is vrijdagavond en regende. In die zaal zat wel zeshonderd man. 600 voor een dorp als Edegem! Zonder een speciale attractie, zonder kluchtzanger of danseres. Ik denk dus niet dat er een geheim is voor politiek succes. Mensen appreciëren oprechtheid en wie vecht voor een serieuse zaak.”
Over de huidige politieke situatie en regeringsonderhandelingen is hij vernietigend : “ze moeten stoppen met dit Mobutu-achtige spektakel. Het doet mij denken aan de jarenlange onderhandelingen met Zaïre over de contentieux. Dat duurde en duurde, beloftes werden gemaakt en weer ingetrokken”.
Tindemans suggereert dat Di Rupo als formateur naar het Parlement stapt met een fair voorstel zelfs als er geen akkoord is en “ laat de parlementsleden dan maar ja of neen zeggen. Dan weet het hele land wie wat goedkeurt of afkeurt, en waarvoor of waartegen men is.”
Ik vrees evenwel dat zijn boodschap niet zal doordringen tot de Wetstraat. Niemand weet precies wat de voorstellen Beke precies inhouden en welke “de interplanetaire verschillen tussen Noord en Zuid” zijn waar De Wever het over heeft. Di Rupo bestudeert dit weekend de voorstellen van Beke maar nam er in een brief vorige week al afstand van. Deze week gaat hij in bilaterale gesprekken nagaan hoe de 9 partijen staan t.o.v. de 17 miljard euro die moeten worden bespaard om naar een nultekort op de begroting te gaan in 2015. Alsof de politieke partijen op een A4 hun besparingen of belastingverhogingen op papier gaan zetten vooraleer een globaal communautair akkoord is bereikt en ze weten of ze al dan niet tot de nieuwe Regering Di Rupo kunnen toetreden. Elio nam weer een valse start en riskeert binnen enkele weken weer naar af te gaan. Zijn methode leidt tot nog meer conflicten want budgettair zijn de tegenstellingen tussen de partijen even onoverbrugbaar als op het communautair vlak. Wie gaat zijn besparingen op tafel leggen vooraleer hij weet wat de nieuwe financieringswet inhoudt voor de begrotingen van de nationale en regionale overheden en niet weet of BHV wordt gesplitst? De stratego-spelletjes zullen gewoon doorgaan.
Donderdag ging ik in Gent naar “Sois belge et tais-toi”. Op de programma-brochure staat : “Je me presse de rire de tout, de peur d’être obligé d’en pleurer.” « Ik verplicht mezelf om met alles te lachen ; ik vrees dat ik er anders om zal wenen ».
De publieke opinie reageert spottend en cynisch op het “zielig” spektakel in de Wetstraat. Ik stel mij evenwel meer en meer de vraag: is het onwil of onkunde? Tindemans heeft het steevast over “sérieux” in de politiek. Niemand vraagt naar staatslieden uit de vorige eeuw; hun tijd is voorbij. Maar we kunnen van hun waarheden nog steeds iets leren als het gaat over politieke moed, visie en daadkracht.